De laatste pendelaar?

Waarom zou iemand willen pendelen? Gedurende het grootste deel van de 20ste eeuw zou dat een absurde vraag geweest zijn. Het hoorde erbij, omdat we nu eenmaal in fabrieken en kantoren werken en het  de routine was om elke dag rond acht of negen uur naar ons werk te pendelen. Vandaag de dag hebben fabrieken echter minder mensen nodig en kan het meeste werk in de dienstverlenende sector vanaf om het even welke plek worden verricht. Flexibel werken is niet langer een toekomstdroom. Het is aan de orde van de dag. Zoals iedere bedrijfsleider met visie weet: de uitdaging is niet langer om werknemers op hun werk te krijgen, maar om het werk bij die werknemers te krijgen. Dus inderdaad: waarom nog pendelen?

Het is immers oncomfortabel en het is hoe dan ook altijd een inefficiënt gebruik van de beschikbare tijd geweest. Ook is ons dagelijks pendelverkeer schadelijk voor het milieu. Je hoeft geen fanatiek lid van Greenpeace te zijn om je te storen aan een eindeloze stroom vervuilende auto's.

Toch is woon-werkverkeer in de meeste grote steden ter wereld een dagelijks patroon, met als gevolg volledig volgepropte treinen en eindeloze files tijdens de ochtend- en avondspits. Een voorbeeld is Londen, waar extra belastingen en paden voor voetgangers en fietsers onvoldoende verschil hebben gemaakt; het woon-werkverkeer is er amper afgenomen.

Een belangrijke vraag is of mensen - los van hun reguliere transportmiddel - in staat zijn om afscheid te nemen van het gebruikelijke woon-werkverkeer, zeker nu voor die gewoonte  geen objectieve reden meer is te bedenken. Er zijn twee positieve ontwikkelingen in dit verband. In de Japanse stad Osaka begon het  pendelen per trein bijvoorbeeld af te nemen in de jaren '90 van de vorige eeuw en in het begin van deze eeuw zette deze trend zich versneld door. Verder heeft de opkomst van flexibel werken er in andere steden in de wereld in ieder geval voor gezorgd dat de verkeersdrukte enigszins over de hele dag is verspreid.

Maar laten we onszelf niet voor de gek houden. Dit zijn slechts enkele druppels op een hete plaat. Overal ter wereld zitten mensen nog steeds gevangen in de routine van het woon-werkverkeer. Stoppen met deze nutteloze en zelfvernietigende gewoonte is niet alleen noodzakelijk om onze planeet te redden. Het is ook in zakelijk opzicht wenselijk. Eind 2009 liet Regus een onderzoek uitvoeren onder werknemers van meer dan 11.000 ondernemingen, waarbij  1 op de 5 respondenten overwoog om zijn baan op te zeggen als gevolg van de reistijd naar het werk.

Wanneer de reistijd naar het werk meer dan een uur bedraagt, neemt de ontevredenheid toe. Het onderzoek liet zien dat 39% van de respondenten wereldwijd die met dergelijke reistijden wordt geconfronteerd, de afgelopen twee jaar serieus heeft overwogen ontslag te nemen. Verder bleek uit het onderzoek dat de Belgen gemiddeld 37 minuten onderweg zijn naar het werk. We hebben daarmee de langste pendeltijd van alle Europeanen.

Pendelen is niet meer van deze tijd. Het is zakelijk onaantrekkelijk, slecht voor de gezondheid en het is schadelijk voor het milieu. Het is nu aan het bedrijfsleven om het voortouw te nemen, aan overheden om visie te tonen en aan ons allemaal om naar de toekomst te durven kijken. Over tientallen jaren zien we dan oude films over ons pendelverkeer en zeggen we tegen onszelf: "waar waren we toen mee bezig!"

Eduard Schaepman

Express.be - 11-05-2010

http://www.express.be/articles/nl/column/de-laatste-pendelaar/126088.htm