Drijvende tuinen in de Seine

Parijs heeft een revolutionair plan om de kades langs de rivier autovrij te maken. De wegen langs de Seine worden straks groene wandelpaden met terrassen en sportfaciliteiten.

Nu razen er op de wegen langs de Seine in Parijs nog continu auto's voorbij: zo'n 4.000 per uur tijdens de spits. Maar straks liggen er terrassen, volleybalvelden en wandelpaden. Nu stinkt het op de rivierkades nog naar uitlaatgassen: wie er in de buurt komt, heeft het idee in een immense gifwolk binnen te stappen. Maar over een paar jaar ligt overal vers gras, staan er strandstoelen en kassen met planten.

Burgemeester Bertrand Delanoë (PS) van Parijs heeft afgelopen week een opzienbarend en ambitieus plan gepresenteerd om de kades langs de Seine nieuw leven in te blazen. Auto's zullen in hogere mate geweerd worden en wandelaars en fietsers krijgen volop ruimte.

‘De kades moeten we gebruiken voor sport, cultuur en natuur', zegt Delanoë. ‘We willen de oevers en hun schoonheid teruggeven aan de Parijzenaars en aan iedereen die van Parijs houdt. Ik wil dat het plaatsen worden om te leven en te ontspannen, en niet langer een autosnelweg door de stad.'

Parijs wordt van oost naar west doormidden gesneden door de Seine. Langs het water, op de zogeheten lage kades, zijn vanaf de jaren zestig autowegen aangelegd om het toenemende verkeer te stroomlijnen. ‘Parijs moet zich aanpassen aan de automobiel', zei premier Georges Pompidou in 1967. En dat gebeurde. Nu rijden er dagelijks zo'n 40.000 auto's over de lage kades, met in de piekuren een frequentie van meer dan één auto per seconde.

Wandelpromenade

In de jaren negentig werden de stenen kades door de Unesco op de lijst van beschermd werelderfgoed gezet. ‘Parijs is ontstaan aan de Seine. Hoe kunnen we accepteren dat die as die dwars door de stad loopt, alleen nog dient als autoweg?' zei Delanoë gisteren, als een soort indirecte repliek aan Georges Pompidou.

Daarom wordt een traject van ruim twee kilometer, van net voorbij de Eiffeltoren tot het Musée d'Orsay, afgesloten voor alle gemotoriseerd verkeer. In totaal komt vier en een halve hectare beschikbaar voor voetgangers, fietsers, skaters en andere soorten ‘rustig' publiek.

Sport en ontspanning krijgen er voorrang. Het gemeentebestuur wil aan die oever een brede groene wandelpromenade aanleggen, met op het water platbodems met kassen vol planten. Er kan straks beachvolleybal worden gespeeld en er wordt een skatepark gebouwd. Langs de rivier komen ook een bloemenmarkt en een botanische tuin te liggen, als het aan Delanoë ligt.

Rond de beroemde Pont Alexandre III, die over de Seine ligt, wordt cultuur het sleutelwoord, met cafés, optredens en concerten. Tegenover het Musée d'Orsay komt een ponton in de Seine te liggen, waarop optredens kunnen worden georganiseerd, maar waar ook een immens filmdoek kan worden gespannen: een brede zwevende trap boven de oever dient dan als tribune. In de Seine zelf worden ook mini-eilandjes aangelegd, die toegankelijk zijn voor voetgangers. Die zijn al ‘de drijvende tuinen' gedoopt, omdat ze dienen als een soort groene oase voor wandelaars.

De kades aan de linkeroever kunnen relatief makkelijk worden afgesloten voor auto's omdat er minder verkeer rijdt dan aan de andere kant van het water. Op de rechteroever, aan de noordkant van de Seine, is daarom besloten auto's niet volledig te weren. Maar het stadsbestuur wil er wel een ‘moderne en harmonieuze Parijse boulevard' van maken.

Dat betekent vooral dat er meer groen aan de waterkant komt en dat de fietspaden worden uitgebreid. Het autoverkeer wordt aan banden gelegd door lagere snelheden en stoplichten. Er komen oversteekplaatsen, waardoor voetgangers een nieuw breed trottoir langs het water kunnen bereiken.

Nieuwe voetgangersbruggen moeten de rive gauche met de rive droite verbinden. Daardoor komt er een directe verbinding tussen bijvoorbeeld het Musée d'Orsay en het park Jardin des Tuileries en tussen het Musée Quai Branly en het Palais de Tokyo.

Haast

De burgemeester wil wel haast maken. De komende maanden begint het overleg met bestuurders en de bevolking. In juli volgt overleg met de gemeenteraad. ‘De werkzaamheden aan beide oevers moeten worden afgerond in de zomer van 2012', zegt Delanoë. Het complete Seine-project kost 40 miljoen euro.

De plannen zijn overigens niet onomstreden. In 2002 werd al een soortgelijk voorstel gedaan, dat toen tot felle protesten leidde bij rechtse partijen en automobilisten. Zij zijn bang voor een complete verkeersopstopping in Parijs als de kades dichtgaan.

Uit een enquête in 2006 bleek echter dat de meeste Parijzenaars vóór het weren van auto's uit de stad zijn. Drie kwart zegt de vervoers- en transportplannen van Delanoë te steunen, bijna negen op de tien Parijzenaars zeiden vaker het openbaar vervoer te willen nemen om de luchtvervuiling in de stad aan te pakken.
Frank Renout
De Standaard 17-04-2010
http://www.standaard.be/artikel/detail.aspx?artikelid=4D2OS5V7