EU daagt België voor het Hof van Justitie wegens te veel fijn stof

De Europese Commissie heeft op 6 april beslist om ons land voor het Europees Hof van Justitie te dagen wegens overschrijding van de normen voor het voor de gezondheid bijzonder schadelijke fijn stof.

Een veroordeling door het Europees Hof van Justitie kan gepaard gaan met hoge boetes. EU-lidstaten moeten er sinds 2005 voor zorgen dat het fijn stof in de lucht bepaalde grenswaarden niet te vaak overschrijdt. In totaal mogen de normen niet meer dan 35 keer per kalenderjaar overschreden worden, maar in 2010 gebeurde dat in 8 regio’s vaker. Volgens de Intergewestelijke Cel voor Leefmilieu (IRCEL) werden tijdens het 1e trimester van 2011 echter al meer overschrijdingen opgetekend dan in heel 2010. In vergelijking met dezelfde periode vorig jaar is er zelfs een stijging met 50 procent. Ons land had de Europese Commissie uitstel gevraagd maar deze wees dat af omdat ons land onvoldoende maatregelen nam om de uitstoot onder controle te houden.

Uit een studie die de Vlaamse Milieumaatschappij en VITO diezelfde 6e april bekendmaakten blijkt dat de landbouwsector in Vlaanderen de grootste bijdrage levert aan de vorming van fijn stof en dit zowel voor PM10 (54 procent) als PM2,5 (49 procent). Landbouw zorgt zowel rechtstreeks voor de uitstoot van fijn stof als secundair via chemische reacties van andere componenten met ammoniak (dierlijk mest). Van de andere sectoren dragen vooral het transport, de industrie en de huishoudens bij, voor de aanwezigheid van PM10 is dat respectievelijk 16, 16 en 10 procent. De sectoren energie en handel&diensten dragen minder dan 5 procent bij. Ongeveer een kwart van de fijnstofconcentratie in Vlaanderen is afkomstig van menselijke bronnen in Vlaanderen, de helft uit de rest van België en andere Europese landen. Het resterende kwart is afkomstig van natuurlijke bronnen. Omdat ammoniak een sleutelrol speelt bij de vorming van fijn stof heeft landbouw een grotere invloed op de vorming van fijn stof dan dieselwagens. Dieselroet is echter veel schadelijker voor de mens.

De dieselwagens werd eind maart ook op de korrel genomen door een Metaforum-werkgroep aan de K.U.Leuven. Volgens deze groep worden dieselwagens ten onrechte fiscaal bevoordeeld. Dieselwagens stoten weliswaar minder CO2 uit per kilometer maar de klimaatschade hiervan weegt lang niet op tegen hun hogere conventionele luchtverontreiniging. Eind maart stelden ook federaal milieuminister Paul Magnette en de regionale ministers van leefmilieu in een gezamenlijke tekst dat omwille van de schadelijkheid van de dieselauto het verschil tussen de accijnzen op diesel en benzine moet worden weggewerkt. De ministers willen niet alleen de belasting op brandstof herbekijken, maar ook het bonus-systeem op CO2 evenals de belasting op bedrijfsauto’s herbekijken. Op 13 april legde ook de Europese Commissie een voorstel op tafel om de belasting op energie te “vergroenen” en aan te passen aan de CO2-uitstoot en de energie-inhoud en zo energie-efficiënte en milieuvriendelijke brandstof te promoten. De Europese minimumbelasting op diesel zou hierdoor gaandeweg stijgen van de huidige 0,33 euro per liter tot 0,412 euro per liter in 2018. De brandstofbelasting op diesel in ons land bedraagt 0,40 euro per liter.

In het weekblad Knack van 13/4 stelt de Nederlandse epidemioloog Bert Brunekreef (Universiteit Utrecht) dat de Europese normen voor fijn stof niet streng genoeg zijn en soepeler dan die van het Amerikaanse Environmental Protection Agency (EPA) en de advieswaarden voor luchtkwaliteit die opgesteld werden door de Wereldgezondheidsorganisatie. Al sinds 1997 hebben de VS strengere normen voor fijn stof dan de EU. Uit een studie door het EPA blijkt dat de Clean Air Act in de VS, die luchtverontreiniging door fijn stof en ozon wil tegengaan, in 2010 160.000 voortijdige sterfgevallen, 130.000 hartaanvallen, 1,7 miljoen astmacrisissen en 13 miljoen verloren werkdagen wegens ziekteverzuim. “Door de strengere normen voor fijn stof van de WHO te hanteren zou de levensverwachting in de meest verontreinigde delen van Europa voor dertigplussers gemiddeld met twee jaar stijgen”, aldus Brunekreef.

Luc Vanheerentals, Freelancejournalist
ArgusActueel 25-04-2011
http://www.argusactueel.be/binnenlands-nieuws/eu-daagt-belgië-voor-het-hof-van-justitie-wegens-te-veel-fijn-stof