Inspectie Financiën waarschuwt voor onwettelijke procedures Oosterweel

De Inspectie Financiën (IF) heeft zware bedenkingen bij het bedrijf dat de Oosterweelverbinding mag bouwen en uitbaten, en vreest voor een Europese berisping. Mobiliteitsminister Hilde Crevits (CD&V) erkent het probleem, maar zegt dat ze er al alles aan doet om een Europese procedure tegen te gaan.

De bouw van de Oosterweelverbinding, het blijft een saga zonder einde. In haar laatste advies waarschuwt de Inspectie van Financiën dat de Vlaamse regering onwettelijke procedures toepast en zich problemen met Europa op de hals kan halen, als ze het nieuwe decreet rond de Oosterweelverbinding ongewijzigd uitvoert.

Dit advies, dat dateert van 21 november vorig jaar, bleef tot nog toe onbekend. Het decreet bepaalt dat de nv BAM niet langer de Oosterweelverbinding zal bouwen en uitbaten, maar wel de nv Tunnel Liefkenshoek. De Inspectie Financiën haalt deze 'doorschuifoperatie' nu door de mangel. Hoofdbezwaar is dat de Vlaamse regering de concurrentie niet laat spelen. Als er een bedrijf zich hierdoor benadeeld voelt, kan het naar de rechtbank stappen of riskeert Vlaanderen een berisping door Europa. Dit alles kan ervoor zorgen dat de Oosterweelverbinding nog meer vertraging oploopt.

In het advies staat letterlijk dat "de gunning van de concessie door BAM aan de nv Tunnel Liefkenshoek zonder beroep op mededinging, strijdig lijkt met de wet op de overheidsopdrachten". Als gevolg hiervan verwachten de inspecteurs problemen met Europa. Ook de argumenten die de Vlaamse regering aanhaalt om deze doorschuifoperatie goed te praten, vegen de inspecteurs van tafel.

"De Inspectie van Financiën kan dit standpunt niet bijtreden om diverse redenen, zowel formele als inhoudelijke," repliceert de IF. "Een concessie met een bouwkost die de vier miljard overschrijdt en met een looptijd van vijftig jaar, is relevant voor de markt. De Inspectie van Financiën waarschuwt dan ook expliciet voor het risico dat een inbreukprocedure door de Europese Commissie kan worden ingesteld."

De nv Bam voorspelt nu al dat er geen enkel bedrijf interesse zal tonen voor de bouw van de Oosterweelverbinding, en vindt het bijgevolg niet nodig om dit project openbaar te maken. "Maar," zo zegt de Inspectie Financiën, "de bewering dat er geen marktpartijen zouden kunnen gevonden worden voor de Oosterweelconcessie, heeft een speculatief karakter."
Omdat de regering geen concurrentie toelaat, riskeert ze - naast een klacht van Europa - een rechtszaak, oordeelt de Inspectie nog.

Bijkomend probleem is de staatssteun die de Vlaamse regering verleent aan het project. Als de Europese Commissie oordeelt dat de Vlaamse regering hier de markt moet laten spelen, riskeert ze, zo besluit de Inspectie, een "dubbele inbreukprocedure".

De Vlaamse regering heeft dit voorontwerp van decreet al op 23 december vorig jaar goedgekeurd, zonder noemenswaardige aanpassingen. Bevoegd minister Hilde Crevits (CD&V) doet er naar eigen zeggen wel alles aan om problemen met Europa te vermijden. Ze nam zelf al contact op met de Europese Commissie en zal het hele project toch nog bekendmaken zodat andere bedrijven zich ook kunnen melden.

Crevits hamert er ook op dat de IF uiteindelijk "een gunstig advies" verleende. Wat ze er niet bij vertelt, is dat de inspecteurs schrijven dat ze een gunstig advies verlenen als er rekening gehouden wordt met "alle gesignaleerde risico's".

Groen vindt Crevits' repliek ruim onvoldoende. "Er blijft een gegronde vrees dat Europa de Vlaamse regering zal terugfluiten," zegt Vlaams parlementslid Dirk Peeters (Groen). "De regering rijdt zich hier vast in een juridisch moeras."

TINE PEETERS
De Morgen 26-01-2012 pag. 7