Liberalen kruipen uit Janssens' achterzak

De Oosterweelsaga is als een boemerang terug gekomen bij de Antwerpse liberalen. Superschepen Ludo Van Campenhout (Open VLD) weigert zich neer te leggen bij het marsorder om uit het Antwerpse college te stappen. Hij kiest nogmaals de kant van burgemeester Patrick Janssens (sp.a). Het is het laatste bedrijf in een episode die de Antwerpse liberalen electoraal heeft geruïneerd.

'De liberalen lijken wel aangetast door een destructief virus', schreef een vooraanstaand commentator gisteren naar aanleiding van het geruzie onder de Antwerpse liberalen. En toch. Voortdoen zoals de Antwerpse Open VLD onder leiding van kopman Van Campenhout bezig was, was al even destructief.
Al sinds de putsch van Patrick Janssens (sp.a) in Antwerpen, toen hij in 2003 de Visa-affaire aangreep om de macht te grijpen, heeft de burgemeester de liberalen - en vooral dan Van Campenhout - in zijn achterzak. En sindsdien hebben de blauwen de ene electorale nederlaag na de andere geleden in de Scheldestad. Bij de federale verkiezingen van 13 juni haalden de liberalen in het kanton Antwerpen zelfs geen 10 procent meer.
Smoel
Superschepen Ludo Van Campenhout - die voortdurend gepamperd wordt door Janssens - slaagde er vanuit 't Schoonverdiep nooit in de liberalen een eigen smoel te geven. Daarvoor volgde hij al te lijdzaam de burgemeester en ontbrak het hem aan charisma. Hoe langer hoe meer deemsterde Van Campenhout in de slipstream van Janssens weg. En tot frustratie van de Melsensstraat - waar het nationaal hoofdkwartier van Open VLD is gevestigd - koos Van Campenhout in elk conflict steevast voor 't Stad en voor Janssens en nooit voor de eigen partij.
Het sluimerende conflict escaleerde toen Open VLD onder aanvoeren van toenmalig Vlaams minister van Begroting Dirk Van Mechelen - die ook de blauwe kopman werd in de Vlaamse verkiezingen van 2009 - resoluut de kaart van de Lange Wapper-brug trok, terwijl Van Campenhout mee de bocht nam die Janssens had genomen en de brug resoluut afwees. De ruzie leidde ertoe dat Van Campenhout bij de verkiezingen van 2010 zelfs niet meer op de Open VLD-lijst stond.
De situatie werd helemaal onhoudbaar toen Van Campenhout woensdagavond vanuit China per sms samen met Janssens instemde met de meerprijs van 352 miljoen euro voor de Oosterweelverbinding, terwijl Open VLD-schepen Luc Bungeneers tegen stemde en de partij vanuit de oppositiebanken van het Vlaams Parlement het dure compromis van de Vlaamse regering afbrandde.
Voor Open VLD was er geen weg terug; de geloofwaardigheid van de partij stond op het spel. Vandaar ook dat partijvoorzitter Alexander De Croo tussenbeide kwam en voor de korte pijn koos. Als het moet, wordt Van Campenhout uit de partij gezet, maakte hij duidelijk. Die etterbuil zou vroeg of laat toch tot uitbarsting komen. En vroeg of laat moeten de liberalen in Antwerpen toch uit de achterzak van Janssens kruipen.
Zijlijn
De Croo heeft nu wel de perceptie tegen, hij lijkt wel een 'caracteriel' die overal waar hij komt de boel opblaast. Eerst werden de liberalen uit de Vlaamse meerderheid gebonjourd, waarna De Croo er federaal zelf de stekker uit trok toen hij niet meer wilde onderhandelen over BHV, en nu dus weer in Antwerpen.
Het is duidelijk dat De Croo zijn kapot geregeerde Open VLD wil heropbouwen vanaf de oppositiebanken, maar het gevaar is wel dat overal de treinen weer op de sporen worden gezet - federaal, Vlaams en in Antwerpen - en voor jaren vertrokken zijn zonder de liberalen. 'Da joenk' Guy Verhofstadt heeft het allemaal al eens meegemaakt en weet hoe frustrerend het is om jaren aan de zijlijn te staan roepen.
analyse wim van de velden
De Tijd 25-09-2010 pag.18