Modal shift is bezig in Antwerpen: auto op terugweg, fiets wint terrein

kade rechteroever

 

Antwerpen - De wagen verliest terrein in de Antwerpse straten. Steeds meer Antwerpenaars en werknemers in de stad springen op de fiets voor hun verplaatsingen. “We zien een effectieve gedragswijziging”, zegt mobiliteitsschepen Kennis.

De cijfers over het mobiliteitsgedrag komen uit een reeks bevragingen bij Antwerpenaars, bezoekers en werknemers in de stad. Ze zijn aangevuld met tellingen via de ANPR-camera’s, de fietstelpaal en de jaarlijkse tellingen door de politie. Al deze gegevens tonen aan dat nog geen 50% van de verplaatsingen met de wagen gebeurt.

Enkele opmerkelijke conclusies.

WAGEN AL BEETJE WEG

Onder de Antwerpenaars zou nog 47% de wagen gebruiken voor zijn of haar woon-werkverplaatsingen. Tussen 2010 en 2017 zakte het aandeel van de wagen met 7%. Opmerkelijk is dat in 2014, 2015 en 2016 dat aandeel wel steeg, maar in 2017 kwam plots een knik naar beneden. Dat is het jaar van de knip voor doorgaand verkeer op de Leien.

In vergelijking met de eerste zes maanden van 2010 nam het aandeel auto’s in dezelfde periode van dit jaar af met 10%.

Vier op de tien werknemers in de stad Antwerpen gebruiken de wagen, gevolgd door de fiets met 26,3% en het openbaar vervoer met 16,4%. Hoe verder de werknemer van zijn werk woont, hoe groter het aandeel dat de wagen neemt.

De ANPR-camera’s op de Singel telden ook minder wagens in en uit de binnenstad. In mei dit jaar registreerden ze 648.447 wagens. Dat waren er voor dezelfde week vorig jaar nog 719.779.

In Antwerpen worden niet alleen minder wagens ingeschreven, maar is er ook een daling met 1.340 parkeervergunningen of bewonersparkeren. “Deze daling is opmerkelijk, want de afgelopen jaren hebben we de zones met bewonersparkeren juist uitgebreid”, zegt schepen Koen Kennis. “De verklaring ligt mogelijk in het succes van deelwagens, zoals Cambio, Bolide en Poppy. Net geen 4.500 mensen maken gebruik van zo’n autodeelsysteem. Meestal is dit ter vervanging van de tweede gezinswagen.”

FIETS KENT STEILE OPMARS

Net geen 30% van de Antwerpenaars nam in 2017 volgens de mobiliteitsbevraging de fiets om naar het werk te rijden. Het aandeel fietsers lag tussen 2014 en 2016 rond de 28%, maar steeg in 2017 naar 33,6%. Dat in de eerste zes maanden van dit jaar weer een knikje naar beneden volgde, zou een gevolg kunnen zijn van weersomstandigheden.

Onder de schoolgaande jeugd blijft het openbaar vervoer het favoriete vervoermiddel, gevolgd door de fiets. Skateboards en steps winnen aan populariteit.

Bij een bevraging onder 26.314 werknemers blijkt dat er nog een groot potentieel is voor de fiets. Momenteel neemt volgens die bevraging 61% van de werknemers de wagen, maar dat zou naar 20% zakken als de alternatieven voldoen aan de verwachtingen van de werknemer. Het aandeel fietsers ligt nu op 20%, maar het potentieel voor dit vervoermiddel ligt echter op 44%, zowel de gewone als de elektrische fiets.

Net geen 20% van deze werknemers neemt het openbaar vervoer, maar ook voor dit vervoermiddel is er een potentieel van 27%.

OPENBAAR VERVOER BLIJFT ACHTER

Hoewel er zich een gedragswijziging lijkt voor te doen, kan het openbaar vervoer er niet van profiteren. Het aandeel van trein, tram en bus zakt gestaag sinds 2010, zowel in het woon-werkverkeer, vrijetijdsverplaatsingen en naar school.

“Het openbaar vervoer verliest terrein door het succes van onder meer de deelfietsen”, zegt Kennis. “Het klopt dat het openbaar vervoer daadwerkelijk achter blijft. Mensen nemen geen bus of tram omdat ze die te vuil vinden of zich er niet veilig voelen. Daar zijn inspanningen rond nodig.”

En misschien ook de onbetrouwbaarheid door gebrek aan doorstroming? “Dat geloof ik niet”, zegt de schepen. “Samen met De Lijn leveren we inspanningen om op stadskruispunten voorrang te geven aan de tram. In de toekomst zullen we moeten investeren in snelle tramverbindingen en dat betekent de bouw van nieuwe tramtunnels.”

IS GEDRAGSWIJZIGING BLIJVEND?

Kennis verwacht niet dat mensen terug achter het stuur van de wagen kruipen als de talrijke werven in de stad afgerond zijn. “We peilden ook naar de motivatie om bijvoorbeeld te fietsen”, zegt hij. “Mensen zeggen dat ze door te fietsen ten minste weten wat hun reistijd is. Dat is met de wagen niet mogelijk. Daarnaast fietsen mensen voor hun gezondheid. Er is natuurlijk hinder door de talrijke werken, maar de files zijn minder lang dan veel mensen denken. Uit een bevraging blijkt dat wie de stap zet naar een ander vervoermiddel dan de wagen, overtuigd is van de voordelen en niet terug de auto in wil.”

“Antwerpen is ook klaar voor Mobility as a Service, waarbij mensen via een abonnement uit verschillende vervoermiddelen kunnen kiezen. Het is niet langer ‘mijn wagen mijn vrijheid’, maar ‘mijn mobiliteit mijn vrijheid’.”

WAT GAAT HET BELEID DOEN?

Volgens Kennis moeten in de volgende legislatuur ingrepen komen in de zones 30 om de snelheidsbeperking daadwerkelijk af re dwingen. “Op drukke fietsassen moeten we kijken of we de fietspaden kunnen verbreden of voor een parallelweg kunnen zorgen, zoals we nu doen met de rode loper aan fietsstraten in Borgerhout, als alternatief voor de Turnhoutsebaan.”

 

De Lijn breidt uit in Antwerpen en Kempen: extra bussen, langere trams

De Lijn breidt uit in Antwerpen en Kempen

Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA) kondigde gisteren aan dat het aanbod van vervoermaatschappij De Lijn in het Antwerpse vanaf september gevoelig wordt versterkt. Daarvoor is 1,5 miljoen euro gebudgetteerd.

Voor onze provincie betekent het vooral een versterking van stad- en buslijnen in de stad Antwerpen, en een aantal bussen aan de as Turnhout – Herentals - Heist-op-den-Berg. De regio Mechelen en Klein-Brabant lijkt voorlopig uit de boot te vallen.

Drukste tramlijn

Concreet komen er onder meer extra bussen op spitsmomenten, of extra bussen voor schoolverbindingen. De Lijn kan ook langere trams inzetten. Zo zullen er voor het eerst extra lange Albatrostrams op lijn 3 rijden, de drukste tramlijn, tussen Merksem en Zwijndrecht. Dat kan omdat een tramhalte in Zwijndrecht is aangepast aan de 42 meter lange trams. Ook de dubbele – gekoppelde – Hermelijntram zal na de zomer opnieuw uitrijden.

Gemengde reacties

De vakbonden reizigersorganisatie TreinTramBus zijn tevreden dat het aanbod wordt versterkt, al zijn er ook bedenkingen. “Een uitbreiding is altijd positief, zowel voor de reiziger als de chauffeur”, zegt ACV-secretaris Jo Van der Herten. “Wel hebben we de bedenking dat alle extra busritten door pachters worden uitgevoerd, bij gebrek aan voertuigen en personeel bij De Lijn zelf. En ook zijn er bijkomende middelen nodig op andere plaatsen, zoals in Klein-Brabant.”

“Men vergeet er bij te zeggen dat er ook een grote besparingsoperatie loopt van 40 miljoen euro, waardoor ook 285 personeelsleden moeten vertrekken”, stelt ACOD’er Geert Vermunicht. “We staan ook zeker achter extra aanbod, maar het mag niet de bedoeling zijn dat er alleen in stedelijke gebieden in de spits extra capaciteit komt.”

 

https://www.gva.be/cnt/dmf20180829_03690414/modal-shift-is-bezig-in-antw...

Tags: