Plan B moet op voorgrond komen

maandag 27 juli 2009 GUY TEGENBOS
COMMENTAAR — Het wordt moeilijk om te blijven vechten voor de Opel-fabriek in Antwerpen. De overlevingskansen worden almaar kleiner.
Versagen mag niet, want er blijft een kleine kans, desnoods als gastfabriek voor andere merken. En de tegenstrever mag niet merken dat je capituleert. Maar toch moet het Plan B op de voorgrond komen. Daar vandaag niét aan werken, zou onverantwoord zijn.

Is en was het zinvol te vechten voor de 2.600 banen van Opel Antwerpen zoals de Vlaamse overheid doet en deed, tegen de onheilsprofeten in?

Ja. De loonkosten van die fabriek liggen te hoog, maar een extreem hoge productiviteit compenseert dat. Ze is even performant als andere fabrieken en verdient dus een gelijke kans. Daarnaast maakt ze deel uit van het industriële weefsel van Vlaanderen; ze verschaft werk aan een veelvoud van haar eigen werknemers. En bovenal: ze kan straks een plaats innemen in het nieuwe industriële weefsel dat Vlaanderen opbouwt, bijvoorbeeld via de technologie van de hybride auto.

Maar Antwerpen kreeg die gelijke kans niet. Niet om economische, maar om politieke redenen. Dat is het stuitende in dit verhaal. De overcapaciteit in de auto-industrie in West-Europa moet ergens weggewerkt worden. Europa trad sturend op voor staal en textiel, maar niet voor de auto. Dat gaf de Duitse overheid vrij spel. Zij gooide geld in de Opelput - wat Vlaanderen niet wou en niet kon. En daarmee zet ze de privéinvesteerders onder druk. Ze eist niet formeel dat ze de Duitse banen vrijwaren, maar laat merken dat ze plannen die Duitse banen sparen, 'interessanter' vindt. Ze laat hun het vuile werk opknappen. En Europa laat begaan. Iets gehoord van de Europese Commissie? Of van onze Europese parlementsleden?

De strijd is nog niet helemaal gestreden, maar Plan B moet nu alle aandacht krijgen. Daarin moet eerst en vooral een 'sociaal' gedeelte zitten. Niet mensen met brugpensioen sturen, maar ze helpen zo snel mogelijk een andere baan te vinden. Dat zal moeilijk zijn in crisistijd, maar moeilijk gaat ook, en de ervaring van vorige herstructureringen leert dat veel kan. Er zijn ook nu nog veel openstaande vacatures.

Er is ook een economisch post-Opel-plan nodig. Als er in Antwerpen veel technologisch sterk personeel vrijkomt en een goed gelegen ruimte, moet ook ingezet worden op het aantrekken van nieuwe bedrijven, liefst in het groene segment van de nieuwe economie.

Twee bedenkingen nog.

Eén: Antwerpen heeft op korte termijn nood aan een impuls. Dat is een extra reden om de nieuwe verbinding tussen de twee Schelde-oevers niet uit te stellen. Twee: als Opel sneuvelt, verdwijnen rechtstreeks 2.500 banen, onrechtstreeks 5.000 of meer. Dat zijn er minder dan er elk jaar sluipend verdwijnen uit het Vlaamse economisch weefsel omdat de loonkosten bij ons jaar na jaar sterker stijgen dan in de buurlanden. Dat mag ook nog eens op de agenda komen.

de Standaard 27-06-09