Wapper

 Dit weekeinde kijkt heel Vlaanderen uit naar het verdict dat de Antwerpenaren gaan vellen over wat het grootste infrastructuurwerk uit de recente geschiedenis zou kunnen worden. Of net niet.

Dat had natuurlijk vroeger gekund. De eerste plannen over de sluiting van de ring rond Antwerpen dateren al van meer dan tien jaar geleden en golden toen al als een topprioriteit. Dat zijn ze ook: het verkeersinfarct dat naar de benaming Antwerpse ring luistert, moet vroeg of laat opgelost worden. De manier waarop dat gebeurde, is niet meteen een voorbeeld gebleken van goed en transparant bestuur.

Anders kun je niet verklaren dat een paar kleine actiegroepen in een mum van een tijd een zo groot maatschappelijk draagvlak konden verwerven in hun strijd tegen het project. Dat betekent dat het project nooit voldoende werd uitgelegd en doorgepraat, en dat van maatschappelijke inspraak weinig sprake is geweest.

Dat blijkt ook uit de feiten: al is de formele beslissing nog altijd niet genomen, aan onteigeningen en voorbereidende infrastructuurwerken is op dit ogenblik liefst 74 miljoen euro gespendeerd. Zo is de perceptie ontstaan van een groep die in de achterkamers een project heeft uitgewerkt dat vervolgens door de strot van de Antwerpenaren geduwd moest worden. Terwijl ze bij de voorstanders van de Wapper natuurlijk ook argumenten hebben: het laten voortduren van het verkeersinfarct is ook geen optie, en elke oplossing, ook de alternatieven voor de Wapper, brengt nadelen mee.

Veel onheil had men zich kunnen besparen door veel eerder de bevolking bij het project te betrekken en beter te communiceren, iets wat de BAM altijd vanwege vage juridische bezwaren nagelaten heeft.

Het heeft uiteindelijk geleid tot dit referendum, waarvan ook de peilingen niet durven voorspellen wie het zal winnen. Net omdat de uitslag nog niet bekend is, kan dit alvast zonder enige verdenking van vooringenomenheid gesteld worden: ook al is dit referendum juridisch niet bindend, politiek is het dat wel: het zou van een nooit geziene arrogantie en misprijzen voor de democratie getuigen als men de uitslag naast zich zou neerleggen. Zij die met deze piste spelen, flirten met het risico om in Antwerpen enkele decennia zwarte zondagen te organiseren.

Yves Desmet
Politiek commentator
De Morgen 17-10-09