Vlaamse regering houdt Meccano-tracé buitenspel

De toekomst van de Antwerpse mobiliteit houdt de Vlaamse regering weer in haar greep. Leuvense onderzoekers beoordelen het zogenaamde Meccano-tracé als beter en rendabeler dan de voorliggende Oosterweeltrajecten met bruggen en tunnels. Toch wil de regering-Peeters niet meer omkijken naar dat alternatieve plan.

De actiegroepen die het Meccano-alternatief mee ondersteunen, blijven niet bij de pakken zitten. Bij nieuwe openbare onderzoeken voor de mastodontwerken zullen ze hun eigen plan nogmaals op tafel gooien.

Oosterweel begint de temperatuur in de Vlaamse regering weer stilaan te verhitten. Vandaag en ook nog volgende week zullen technici de top van de Vlaamse regering inlichten over de kostprijs van de tunnelvariant van het BAM-tracé dat de oververzadigde Antwerpse ring moet ontlasten. Minister-president Kris Peeters (CD&V) belooft een akkoord tegen maandag 27 september, dag waarop hij in het Vlaams Parlement het nieuwe regeringsjaar moet inluiden met zijn Septemberverklaring. De kwestie ligt politiek extreem gevoelig, want ondanks het eerdere dubbelbesluit van maart (er komen tunnels in plaats van een viaduct, tenzij die tunnelbouw technisch onhaalbaar, te duur of te traag uitvalt) blijft de regering verdeeld tussen supporters van een viaduct (N-VA en ook wel CD&V) en tunnels (sp.a).

Forum 2020

Intussen doet Forum 2020 (een alliantie van bedrijfsleiders, academici en actievoerders rond Christian Leysen) ijverig zijn best om zijn eigen alternatief, het Meccano-tracé, alsnog op de regeringstafel te krijgen.

Het traject heeft als voornaamste kenmerk dat het doorgaand verkeer afleidt van de stadsring maar werd nooit ernstig onderzocht door de Vlaamse regering. Forum 2020 liet zijn werkstuk dan maar zelf onderzoeken door het onafhankelijke bureau Transport & Mobility Leuven (TML), dat bij de KU Leuven aanleunt. Hun algemene conclusie zal de Vlaamse bewindslieden niet plezieren. Het Meccano-traject blijkt immers efficiënter in de filebestrijding op de Antwerpse ring en het brengt ook (iets) meer op.

Meccano zou volgens TML de verkeersintensiteit bij de Kennedytunnel met 44 procent doen krimpen (tegenover 29 procent in het BAM-scenario), met 34 procent op de ring ter hoogte van Berchem-Borgerhout (BAM: 20 procent), met 45 procent ter hoogte van Deurne-Merksem (BAM: 36 procent) en met 26 procent aan de Liefkenshoektunnel (BAM: 19 procent). "De Oosterweelverbinding leidt met meer rijstroken tot meer file dan het Meccano-tracé met minder rijstroken", besluit directeur Griet De Ceuster van TML. Bovendien is vooral de stedelijke ringweg sterk verzadigd: "Het transitverkeer gaat vlot door de stad, maar de Antwerpenaar zal in de file staan." De Ceuster noemt het voorstel dat de Vlaamse regering nu onderzoekt dan ook droogjes "niet per se de beste oplossing".

Goedkoper

Rendabel zijn het BAM- noch het Meccano-scenario, maar luidens TML ligt bij de plannen van Forum 2020 de kosten-batenverhouding toch iets gunstiger. Bij het Meccano-tracé (met trajectheffing) zou voor elke geïnvesteerde euro 30 cent terugvloeien naar de overheid, bij Oosterweel (met tol) slechts 20 cent. Het verschil wordt vooral verklaard doordat het Meccano-project goedkoper zou uitvallen.

Christian Leysen erkent dat ook in zijn project niet alle kosten gerecupereerd zouden worden. Daarom wil hij nagaan of de kosten niet kunnen gedrukt worden. "Op sommige trajecten is er een reserve aan capaciteit. De vraag rijst of je de kosten niet kan drukken door twee maal twee rijstroken aan te leggen in plaats van overal twee maal drie."

Onbehoorlijk bestuur

De Vlaamse regering reageert erg koel op de nieuwe informatie. Minister-president Peeters maar ook Antwerps burgemeester Patrick Janssens (sp.a) onthouden zich van alle commentaar "om de lopende onderhandelingen niet te verstoren".

Minister van Openbare Werken Hilde Crevits (CD&V) verwijst naar de argumenten waarmee ze in het Vlaams Parlement het Meccano-tracé al eerder afschoot, omdat het "niet voor een afdoende totaaloplossing" zorgt. Volgens Crevits blijft het alternatieve plan "voor een onevenwichtige verkeersafwikkeling in de Antwerpse regio zorgen".

Dat de Vlaamse regering vasthoudt aan haar eerdere besluit, doet de actiegroepen steigeren. Manu Claeys van stRaten-Generaal verwijt de regering "onbehoorlijk bestuur". "Men heeft niet eens de moeite gedaan om deze evaluatie te bestuderen, omdat men bang is om twijfelzuchtig over te komen. Na tien jaar gestrompel over politieke argumenten zou nu nochtans eindelijk eens de kwaliteit van de beslissing mogen vooropstaan." Claeys versaagt evenwel niet. "De regering liegt als ze zegt dat er nu snel en krachtig beslist kan worden. Haar besluit zal hoe dan ook grondig afwijken van eerdere beslissingen over de Lange Wapper, wat betekent dat nieuwe uitvoeringsplannen en effectenrapporten moeten worden gemaakt. Bij elk openbaar onderzoek zullen wij Meccano op tafel gooien. De regering zal ons alternatief, dat beter en goedkoper is, onder ogen moeten zien, willen of niet."

Manu Claeys (stRaten-Generaal):

Bij elk openbaar onderzoek zullen wij Meccano op tafel gooien. De regering zal ons alternatief, dat beter en goedkoper is, onder ogen moeten zien, willen of niet.
Bart Eeckhout
De Morgen 10-09-2010 pag.8