Volgebouwd

kade rechteroever

Wie de lijst van de grootste politieke knelpunten van de Vlaamse regering bekijkt, merkt dat niet geld het grootste knelpunt is, wel ruimte. 'Plaats' om iets te doen is een luxe geworden.

Antwerpen heeft de Oosterweelverbinding, West-Vlaanderen het Schipdonkkanaal en Vlaams- Brabant Uplace. Sinds gisteren heeft ook Limburg zijn infrastructuurproject dat maar niet van de grond komt. De noord-zuidverbinding. De Raad van State heeft het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan voor die verbinding vernietigd. De milieuverenigingen hadden dat gevraagd.

Het arrest past in een lange traditie. DHL zette in 2004 maandenlang de regering-Verhofstadt onder hoogspanning omdat de koerierdienst extra nachtvluchten wilde inlassen. De keuze tussen jobs of nachtrust werd uiteindelijk beslecht in het voordeel van dat laatste. DHL verhuisde naar Leipzig.

Even tekenend is de manier waarop in Vlaanderen het recentste grote bouwwerk groen licht kreeg. Omdat de Vlaamse regering vreesde dat de Raad van State de plannen voor het Deurganckdok zou dwarsbomen, werden die plannen in 2001 via een nooddecreet door het parlement gejaagd. Probleem opgelost, want de Raad van State mag alleen de regering controleren, niet het parlement.

Maar ten gronde is natuurlijk niets opgelost. De les van Uplace, Oosterweel, het Schipdonkkanaal en nu de Limburgse noord-zuidverbinding is dat ruimte het echt schaarse goed in Vlaanderen is.

Blijkbaar kunnen we daar nog niet goed mee om. Het debat over wonen gaat over de betaalbaarheid, niet over de ruimte. De procedures voor milieu- en bouwvergunningen leiden ertoe dat op het einde van de rit vaak niets meer kan, en ook weloverwogen projecten dreigen stil te vallen. Het hallucinantst is nog altijd het Uplace-arrest dat de Raad van State in december velde. Die wilde de milieuvergunning voor Uplace maar goedkeuren als er mobiliteitswerken komen om de verkeershinder te beperken. Omdat het niet zeker is dat de Vlaamse regering die klip kan nemen, schorste de Raad van State voor de zekerheid dan maar de milieuvergunning van Uplace.

We zijn blijkbaar nog niet klaar voor een doorgedreven debat over mobiliteit en ruimte. In Brussel beperkt de regering de parkeerruimte zonder dat de alternatieven - laat staan de budgetten - voor extra openbaar vervoer er al zijn. In Vlaanderen trok minister van Ruimtelijke Ordening Philippe Muyters (N-VA) de discussie wél op gang via zijn voorstel dat wie op het platteland woont misschien meer moet betalen voor nutsvoorzieningen en dus voor de luxe van afgelegen wonen. De eerste reacties luidden dat het platteland een plek voor de rijken dreigt te worden.

Maar dat is wellicht de kern van de zaak: ruimte wordt een luxe. Muyters stelde de terechte vraag: hoe gaan we in het stilaan volgebouwde Vlaanderen om met ruimte, een van onze schaarste goederen? Dat zal een andere mentaliteit vergen, alsook andere procedures, meer inspraak bij het plannen van werken, een grotere liefde voor de stad en ook het besef dat een nieuw infrastructuurproject soms moet kunnen, gewoon omdat het een goed gebruik is van schaarse ruimte.

Bart Haeck

De Tijd - 03-04-2013 pag. 2

http://www.tijd.be/r/t/1/id/9324488

Tags: