Open brief aan politiek, pers en betrokken burgers

kade rechteroever

MER Oosterweel: Superieure werking Meccano wordt gemaskeerd door gewilde kennislacunes.
Om de politici toe te laten het BAM tracé te kiezen. Het Meccano tracé is nochtans superieur.

Een dezer dagen valideert de cel MER het MER Oosterweel. Daarna is het aan de politiek om een tracé te kiezen. "De politiek" zal dit in 7 haasten proberen te doen. Ademloos en vrienden zijn daar zeer bezorgd over.

Wij hebben over de gevolgde gang van zaken regelmatig gecorrespondeerd met de betrokken diensten en de media.
Wij beschouwen de Cel MER niet verantwoordelijk voor deze situatie.

Deze open brief somt nog eens in 7 punten onze bezwaren op tegen de gevolgde MER methode. Zie ook presentatie onderaan als bijlage.

1) Wij twijfelden aan de onpartijdigheid en onafhankelijkheid van het MER omdat de bouwheer en opdrachtgever BAM te sterk betrokken is. Uit een recentelijk gelekte e-mail (zie bijlage) bleek inderdaad dat alle experts door BAM gerecruteerd zijn bij werknemers van TV SAM. Het studiebureau TV SAM is speciaal opgericht om het BAM tracé technisch te begeleiden.

De onafhankelijkheid van deze experts is dus niet gewaarborgd, 'to say the least'. Hun onafhankelijkheid wordt nochtans altijd ingeroepen door de Vlaamse regeringspartijen en sommige media.

2) De gevolgde 'BAM-methodiek' leidt tot gewilde, cruciale kennislacunes:
a) Men geeft niet de afstandsperimeters tot het snelwegennet in Antwerpen, noch qua bevolking noch qua vervuiling. Uit medisch wetenschappelijk onderzoek blijk nochtans glashard dat dit bepalend is voor de medische effecten;
b) Men maakte geen synoptische tabellen van de verkeersmodelleringen van de tracés;
c) Idem qua synoptische tabellen van gezondheidsgegevens volgens perimeters, per tracé;
d) Men weigerde het oorspronkelijke Meccano tracé, zonder R11bis, te bestuderen;
e) Men weigerde het overkappingseffect van het Meccano tracé te bestuderen. Dit tracé is nochtans ontworpen om (op termijn) de Antwerpse ring maximaal te kunnen overkappen;
f) De MER A102 en R11bis wordt nu pas opgestart en herfst 2015 pas opgeleverd. Maar de positieve effecten hiervan voor de inwoners van de zuidelijke ring worden nu al in de berekeningen meegenomen, alsof de R11bis verworven is. De vervuiling op de zuidrand van Antwerpen zal terug enorm toenemen indien de R11 niet uitgevoerd wordt. Alleen het Meccano tracé met overkapping geeft hier een antwoord op.
g) Bij het BAM tracé gaan 5 Antwerpse districten én Linkeroever en Zwijndrecht er serieus op achteruit, bij Meccano geen enkel.
Dit is dus inherent aan het BAM tracé.

De volgende punten maken de noodzaak tot het elimineren van het BAM tracé nog duidelijker:

3) Ademloos en vrienden hebben de 3 meest gehanteerde bevolkingsperimeters zelf uitgerekend, via materiaal van antwerpen.buurtmonitor.be. Op 500, 1000 en 1500 meter van snelwegen in Antwerpen (zonder Zwijndrecht) wonen respectievelijk 104.171, 233.329 en 344.762 mensen. Anders bekeken: 67% van de 511.689 Antwerpenaren woont binnen de medisch negatieve invloedssfeer van de binnenstedelijke snelwegen.
Dit verklaart waarom de "vroegsterfte" door fijn stof in Antwerpen onaanvaardbaar hoog is: gemiddeld 3 jaar. Ter vergelijking: 1,2 jaar in Vlaanderen!
De adviesraad SAR-WGG raadt daarom aan om wonen en transport zo veel mogelijk te scheiden. Met name in dicht bevolkte gebieden.

Samengevat: de afstandsperimeters zijn noodzakelijk, werden terecht opgenomen in de oorspronkelijke MER richtlijnen en onterecht weer afgevoerd.

4) Ademloos en vrienden hebben ook berekend wat per onderzocht tracé de netto balans is qua gezondheidsverbetering: het meest optimale BAM tracé verbetert de gezondheidseffecten voor maximaal 44.000 mensen ofwel 8% van alle Antwerpenaren.
Dit pas na investeringen van meer dan 7 miljard (!), incl. bouw van A102 en R11bis.
Het meest optimale Meccano tracé verbetert de gezondheidseffecten voor 127.000 mensen of 25% van alle Antwerpenaren.

Het Meccano tracé is dus zonder enige twijfel het best mogelijke tracé voor Antwerpen.

5) Maar de bewust gecreëerde kennislacunes maskeren de sanering die werkelijk mogelijk is, bij overkapping van de Meccano.
Dit roept de prangende vraag op: waarom weigert men (lees: BAM én experts TV SAM) mordicus dit te onderzoeken?
Omdat het BAM tracé met haar binnenstedelijke knooppunten onmogelijk te overkappen is. De 15 rijvakken en meer bij Noordkasteel, Antwerpen Noord, Antwerpen Oost, Turnhoutse Poort en Brusselse poort maken dit onmogelijk.
De Volksraadpleging werd gewonnen op slechts één van deze kathedraal-brede constructies: de 18 baanvakken bij het Sportpaleis.

Deze 5 binnenstedelijke knooppunten zijn een inherent en onoplosbaar onderdeel van het BAM tracé.

6) Wetenschappelijk is het noodzakelijk  dat deze lacunes worden weggewerkt. We zijn ervan overtuigd dat dit geweigerd wordt, omdat men niet zoekt naar de beste oplossing, maar naar de beste manier om het BAM tracé er politiek alsnog door te duwen.

De zoektocht naar de beste oplossing is nochtans de kernopdracht van een MER.

7) Eén van de door BAM geselecteerde experts verklaarde in het ontwerp MER zelfs dat het BAM tracé het beste zou zijn, "want dit ligt het dichtst bij de stad". Wij pleiten ervoor dat in plaats van deze cynische analyse de "SAR-WGG norm" aan de beoordeling wordt toegevoegd. Deze laat zich vatten in de eenvoudige vraag: "welk tracé splitst het beste de woon- en transportfuncties"?

Conclusie: De regeringsplanning om zo snel mogelijk  een beslissing te nemen is strikt politiek. Een vlucht vooruit voor het eigen overleven.
Ten koste van Antwerpen en bij uitbreiding van Vlaanderen, want niemand wordt beter van slecht besteed belasting geld.

Het is nu al duidelijk dat het Meccano tracé de meest leefbare optie is. Als de perimeters van bevolking en vervuiling per tracé zouden worden toegevoegd, samen met de effecten van overkapping bij Meccano, zou de inferioriteit van BAM tracé voor iedereen duidelijk worden.

Het "BAM-gedreven weigeren" om serieus wetenschappelijk werk te leveren, is dus politiek gefundeerd, en een MER onwaardig.

Dit definitief MER zou dus niet gelegitimeerd mogen worden. De lacunes wegwerken is een kwestie van dagen, hooguit weken. Ze niet uitvoeren is absoluut schuldig verzuim.

Wordt vervolgd, dus,

Voor Ademloos
Dokter Guido Verbeke,
Wim van Hees

Presentatie gezamelijke persconferentie Ademloos & stRaten-generaal 6 februari 2014