Antwerpen heeft nood aan echte bypass (Meccanotracé), niet aan nieuwe autostrade door de stad (Oosterweelverbinding)

Persbericht stRaten-generaal

16 februari 2012
 
Verkeersstudie Antwerpse haven bevestigt het nog maar eens: Antwerpen heeft nood aan echte bypass (Meccanotracé), niet aan nieuwe autostrade door de stad (Oosterweelverbinding)
 
Weten is meten, dat vindt ook de Antwerpse haven. In 2006 liet de haven verkeerstellingen uitvoeren in en rond Antwerpen, om te achterhalen waar en op welke tijdstippen welk vrachtverkeer zich op de Antwerpse snelwegen bevindt. Vorig najaar herhaalde de haven deze oefening. De nieuwe studie die gisteren voorgesteld werd bevestigt in grote lijnen de bevindingen van de oude.
 
Uit de studie blijkt dat de overgrote meerderheid van het vrachtverkeer in en rond Antwerpen doorgaand of havengerelateerd verkeer is. Dit verkeer moet helemaal niet in Antwerpen zelf zijn. Toch staat het grootste deel van dat verkeer dagelijks op de Antwerpse ring aan te schuiven. Het gaat daarbij in de eerste plaats om zgn. oost-westverkeer, vrachtverkeer komend van de E19noord of de E313/E34 en rijdend richting de haven of de E17 of de E34west (expresweg).
 
Onze conclusie blijft dezelfde als die uit onze studie Van knelpunten naar knooppunten (juni 2010), waarin we reeds de eerste havenstudie verwerkten: Antwerpen heeft nood aan een bypass rond de stad en door de haven in plaats van aan een Oosterweelverbinding door de stad. Zo’n bypass is het Meccanotracé (zie kaartje), die het doorgaand en havengericht verkeer bedient:
 
 
Het Meccanotracé creëert nieuwe doorstroomrelaties (zie kaartje) die de stad zelf ontzien en ook voor het vrachtverkeer een betere mobiliteit garanderen:
 
 
De Oosterweelverbinding doet dit uitdrukkelijk niet. Ze leidt de vrachtverkeersstromen tot net voor de Kennedytunnel, voert ze dan tussen Zwijndrecht en Linkeroever om weer uit te komen op de Antwerpse ring (Merksem/Deurne). Het Meccanotracé zal de doorgaande verkeersstromen reeds voor de huidige klassieke filestaartpunten afleiden richting de bypass.
 

 

Dat levert ook gunstiger resultaten voor het beter bereikbaar maken van de Liefkenshoektunnel. Terecht stelde havenbaas Eddy Bruyninckx naar aanleiding van de verkeersstudie: ‘Met een goeie aansluiting zou die tunnel veel intensiever gebruikt worden door wie van de E17 komt. Met een grote ontlasting van de Kennedytunnel tot gevolg. Hoe dan ook is de onderbenutting van de Liefkenshoektunnel door het transitverkeer schrijnend.’ Het Masterplan 2020 van de Vlaamse regering verhelpt niet aan deze situatie. Het Meccanotracé voorziet daarentegen wel die ‘goeie aansluiting’ met een nieuwe verbinding tussen de E17 en de Expresweg E34. Daarmee komt het ook tegemoet aan verzuchtingen van havenschepen Marc van Peel (zie verder).
 
Zo zal na aanleg van het Meccanotracé alle doorgaand verkeer op de E17 komend van Gent ter hoogte van Melsele – waar zich vandaag doorgaans de staart van de file richting de Kennedytunnel bevindt – een splitsing van snelwegen krijgen. Dankzij deze splitsing tussen de westtangent van het Meccanotracé en de huidige E17 zal o.a. veel vrachtverkeer niet langer het hele hoefijzer rond Zwijndrecht (de zgn. U-bocht) meer moeten nemen.
 
Dit verkeer zal ter hoogte van Haasdonk dan dit verkeersbord zien (zie kaartje):
 
 
Ook Arup/SUM en Transport & Mobility Leuven (TML) concludeerden in hun studies dat de lange-termijnambitie van een nieuw verkeersplan voor Antwerpen moet zijn: doorgaand verkeer weghouden van de huidige ring. Op korte termijn kan daartoe al gedacht worden aan intelligente verkeerssturing, voegden de studiebureaus er nog aan toe.
 
Verkeersmodelleringen door TML van het Meccanotracé tonen aan dat een bypass voor doorgaand verkeer in een business as usual scenario (incluis verwachte groei verkeer dus) effectief enorme stromen van verkeer zal weghouden van de huidige ring, tot 62% aan het Sportpaleis, 49% aan de Kennedytunnel en 44% op de zuidelijke ring ter hoogte van Berchem/Borgerhout:
 
 
Naar aanleiding van de havenstudie bepleit havenschepen Marc van Peel (CD&V) het prioritaire bouwen van de A102 (Merksem/Wommelgem) om de Antwerpse ring te ontlasten. Hij herhaalt daarmee wat Forum 2020 en de Antwerpse actiegroepen reeds twee jaar bepleiten: sleutel voor het mobiliteitsprobleem in Antwerpen is het ontlasten van knooppunt Antwerpen-Oost (Borgerhout). Daartoe is de aanleg van de A102 noodzakelijk.
 
Verder bepleit schepen Van Peel de aanleg van een verbinding tussen de E17 en de E34 (Expresweg). We wijzen de schepen erop dat dergelijke verbinding voorzien is in het Meccanotracé, nl. de westtangent. En niet in het Masterplan van de regering. Wellicht doelt de schepen eerder op het bouwen van de grote ring door het Waasland, maar daarvoor is al tientallen jaren geen draagvlak. Als hij inderdaad deze verbinding bepleit, dan is zijn pleidooi zonder voorwerp (beseft hij zelf ook).
 
Voor de westtangent van het Meccanotracé bestaat wel een breed draagvlak, ook bij actiegroepen in het Waasland en Zwijndrecht. We vragen de schepen dus om klare wijn te schenken: waarom negeert zijn partij zo hard de westtangent van het Meccanotracé, in die mate zelfs dat ze pal op het tracé ervan een gevangenis wil laten bouwen? De schepen heeft gelijk wanneer hij stelt dat een verbinding E17 – E34 meer dan noodzakelijk is. Maar beseft de schepen dat met die gevangenis zijn laatste kans op een verbinding tussen de E17 en de Expresweg E34 definitief afgevoerd wordt?
 
Het tracé van de westelijke tangent van het Meccanoplan is de enige plek in het Waasland waar zonder grote ruimte-inname dergelijke tangent aangelegd kan worden. Maar de Vlaamse regering doet er alles aan om die tangent onmogelijk te maken. Het kan tellen als weinig vooruitziend beleid. Hopelijk brengt de havenstudie de regering tot betere inzichten.
 
Schepen Van Peel verbindt nog een interessante conclusie aan de nieuwe verkeersstudie van de haven. Volgens hem blijft de tolheffing aan de Liefkenshoektunnel een pijnpunt. Hij zegt te hopen dat in het Masterplan 2020 van de Vlaamse regering gekozen zal worden voor rekeningrijden en een slimme kilometerheffing in plaats van voor nog meer tolheffing. Hij weet echter dat de regering die keuze uitdrukkelijk niet maakt en daarentegen kiest voor tolheffing aan de Liefkenshoektunnel en de nieuw-geplande Oosterweeltunnel. Opnieuw: in het Meccanoscenario wordt wel degelijk gekozen voor slimme kilometerheffing via de variant van trajectheffing. Ook wij zijn uitdrukkelijk tegen een ‘domme’ tolheffing aan de Scheldetunnels.
 
Ten slotte lezen we in de studie ook de bevestiging van de vaststelling dat na aanleg van een bypass rond de stad (Meccanotracé) een vrachtverbod kan worden ingevoerd op een belangrijk deel van de ring. De studie stipt aan dat vandaag grote vrachtverkeerstromen samenkomen op het ringdeel tussen Berchem en Borgerhout. Het gaat om 75% doorgaand en 25% havengerelateerd vrachtverkeer. Op het deel tussen Borgerhout en Merksem gaat het zelfs om 45% havengerelateerd. Vrachtverkeer. Al dat verkeer heeft geen nood meer aan passage op de Antwerpse ring, wanneer het gebruik kan maken van een echte bypass rond de stad.
 
Een vrachtverbod op een deel van de Antwerpse ring (tussen Berchem-station en Merksem-Groenendaallaan) vergemakkelijkt aanzienlijk het overkappen van dat ringdeel, zowel technisch als qua Europese regelgeving.
 
Lectuur van de nieuwe havenstudie over vrachtverkeersstromen leidt wat ons betreft maar tot één conclusie: vergeet die Oosterweelverbinding en ga voluit voor het Meccanotracé. Hopelijk durft de Vlaamse regering deze studie ernstig te nemen.
 
Manu Claeys en Peter Verhaeghe, voor stRaten-generaal

Tags: